"ساتراپی"یا کی شناسیدی.هوخانمِ فیلمسازی کی پاریس ایسا،انِ جدِاباد رشتِ شینه دی.

گویده "مادام"ی کی "موحد"داستانِ مییان،سبزه میدان اودس، کی شیم پیره سرا - ماکمه داره خرسِ گودِده.

بیسِ هشتِ مورداد کی "کبلا کیجا"و اوستاسرا میطروبان(دیلبر واردشیر ایسا بود یا نه،نانم)اشتی کونان کوچه خانمان دکفده ابِ لب،زرجوبِ روخانِ پوردِ جیرشاه موجسمه به کولا گیرده،اورده شهرداری میدانِ سوکو سرنهده،بازون ایلجاربرده خیابانِ شیکِ توده ینِ دوکانانِ چاپو کونه ده،هو روز مقرسر ، هوا کی تاریک دکفه،هه خانمِ اقاجان خو سویدِ پیرانِ یخه ارو وسورخِ فوکولا  کانه،ایتا شندره لیباس دوکونه،دوزه کولانِ مانستان،بپا بپا خورا فارسانه رودباررو  گاراژا

(بیلاوارث روز توماما بوستنی نوبو،می خون فاسوخت تاشب دکفت )

- ایتا "دوج کامانکار"کی تهران شوئن دوبو سوارا به.

تا خوده "ناصرخسرو"چوم چومه سر ننام ))

چن ما بازون تر انِ زن وزاکم خوشانِ باروبندیلا دودِده تامتولازه شده تهران.بعدم ایجانایی کوچ کونده شده پاریس.

هه خانم ساتراپی کی او وختان قونداقه زاک بو،الان خوره لاب ایتا نامدار پئله فیلمسازه ،مره ایمل بزه کی ایتا فیلم چاکوداندره  انِ نام ایسه "الو موسمما"

(می اجی هروخت  الوموسمما چاگودی انا واورسئیم:مار امرونهار چی داریم،مرا جواب دایی:تراکشاگیرم ایتا گوشه خوسم ما.)

مره فیلم ناما اوسه کوده،قراره من انِ عمو نقشا بازی بوکونم

روزِ اینقلاب "چومارسرا" جاغلانا  جما کونمه،را دکفیم شیم "جانسپار"کبلاکیجا خانه درِسر.

کبلاکیجا لا نوکونه خوسرپورا  فورانه  زنه می چوما.کفم یخ بم ،مرا تاودده ایتا پیکانِ مییان برده پورسینا.

مراکش مئن پیکان ننا بو،گاراژ پاراژان بگردستیم ایتا پژو اخوندی بیافتیم،مرا تاوداده پژومییان ببردده.

بابشم سفارت مراکش ویزا فاگیرم . بینویشتم خانم ساتراپی ره،چره مراکش؟تورکیه کی ویشتر امرا مانه تا مراکش.

نانم بلگی انه خانی یه کی ا روزان ارمنن خانی تورکیه وفرانسه مییان جینگیر مینگره.

چن تا سماکم با می ارا جک وجورا کونم ببرم. بیسپورم میره چنتا گمج ودونه گرک و ایتا زیبلکو تاهبه سر دسبیج مایی یم اوسه کونید،اگرم ببه چن دس اشپل وکال باقلا اجورچیانم  بد نییه،رشتِ"کوچی میدانا"با "کازابلانکا"بازارمییان را تاودم.

0

امرو بوشوم "اوف برادوی"فیلما بیدم. "گلشیقته" یم بازی کونه.کئور خوره  ده  ناجه ننا.

اخ می دیل خایه تابستان ال عطش،ناخبر وارش ِ جیر ای جور هیستا بم کی می کش ِپیران می جان ِ گئنا دوچوکه و واندایه،اوتوکی گول شیفته شین دوچوکسته بو، بازون دوبا گیرم سوک هتوبشم تا دورشران ِ دور،دوربین ام می پیشاپیش "تراولینگ" بوکونه.کارگردانم هله هله نگه "کات" .

نامه ای به مسعود پورهادی  

مسعود جان پورهادی ! برادر بزرگ ترم ! قربانت شوم ! 

نمی دانم چرا قصد دارم این نامه را علنی کنم . شاید در وب لاگ منتشر کنم و یا به نحوی دیگر به یکی از جراید بسپارم . این احساس از آن جهت در من است که این نامه بعدی فراتر از من های شخصی را در بر می گیرد و شاید بیشتر به یک نامه ی عمومی شبیه باشد که من آن را به یکی از بزرگ ترین شاعران حال حاضر زبان گیلکی نوشته ام . و این گونه علنی اش می کنم. خب من از این خل بازی ها دارم و تو این را خوب می دانی !

سپاس از توجهی که داری و میدانم که از غم اباذر غلامی بسیار اندوهگین هستی . برای من نیز خبر مرگ اباذر غلامی ، که او را با سیگار بهمن کوچک اش به یاد می آورم ، خبری دردانگیز بود و تا عمق جانم ریشه کرد . طوری که بی اختیار برایش نوشتم : 

نه رامتته نه راشی

ایی کوله کشان سیوایی

امی میانی   

(نه راه جنگلی  ، نه شاه راه

یک اقیانوس جدایی

میان ما )  

و البته باید بنویسم که خبر بیماری هولناک اش را پیش از این در فیس بوک خوانده بودم و سپس با ایمیل شما فهمیدم که (( به مرگ باخت )) از الهام کیانپور پرسیدم و تایید کرد خبر را و همان ساعت این شعر کوتاه را برای تمامی دوستانم پیامک کردم و گویا وقتی به دستشان رسیده که شاعر را به خاک می سپردند . این را ابراهیم شکری گفت . با اندوه بسیار .

در باره ی شعرم گفتی و هر آنچه گفتی همه به حق بود و من در باره ی آن دفاع خاصی ندارم . میدانی ؟ گیلکی برای من یک سنگر امن است . یک نوع واکنش به اوضاع نابه سامانی که همه را در گیر کرده و برخی را –اگر باور کنی – مجبور به واکنش های عجیب و غریب. شاعرانی که چندین و چند چهره عوض می کنند .از شارلاتانیزم گرفته تا ره سپار سویه های دیگر هنر شدن و در همان سویه ها هم کم آوردن و درجا زدن و داشتن مرغ یک پایی که (( بله این درست است و آن درست نیست و من هنوز کم نظیرم و آه راستی یادم رفت این یک جنبه ی دیگری از من است و...)) . از بیزینس گرفته تا بد و بیراه گفتن به هرچه شعر و شاعر  ویا وارد عرصه ی ژورنالیسم شدن و  باند بازی های رایج در این زمینه و مصاحبه کردن با خود و خود منتشر کردن و .... با این که نه خود و نه آثار شان گویای چنین ارزش و اعتباری است . و این به نظر همه به دلایلی است که گفتن اش در یک نامه ی کمی علنی اصلن جایز نیست و به قولی عاقلان دانند ... در چنین شرایطی و با چنین وضعیتی به نظر تنها خود این افراد هستند که ضرر می کنند و نه هیچ چیز دیگری . اما به راستی که در این تهوع عمومی آن یک گروهی که درست می نویسند و درست می خوانند چه نقشی می توانند داشت ؟ در ملک ویرانی که یک مشت چند چهره که چون به خلوت می روند نه تنها آن کار دیگر که صدها کار دیگر می کنند ،می شوند مدل و لیدر ، اگر کسی خواست خودش باشد و به انواع اتهام ها محکوم نشود باید چه کند ؟

حال در این میانه من چگونه می توانم به تبیین شعری از خود بنشینم و آن را باز کنم . به راستی اصلن شعرمن به درد چه می خورد ؟ چه ارزشی دارد ؟ گاهی به این می اندیشم که آب در هاون می کوبم .

مسعود جان ! این روزها در انزوای کامل به سر می برم . به ظاهر چند شاعر را می بینم . اما بین ما حرف مشترک کم است . و اصولن در جمع ها قرار ندارم . خودم را بسته ام به رگبار شعر و داستان و موسیقی . و تمام روز هایم با اندیشه به هستی آغاز می شود هرچند آن را کمتر در شعر هایم بازتاب می دهم . با این همه چه فایده! به هیچ وجه روحیه ی تدوین  شعر ها و داستان ها و مقاله هایم را ندارم . جسته و گریخته برخی شعر های انگلیسی را که دوست دارم ترجمه می کنم . یکی دو دفتری شده .اما فکر میکنم همه بی خودی است . حالا اگر من ترجمه نکنم مگر چه می شود ، یکی که از این راه نان می خورد می آید و ترجمه شان می کند . تازه  کیست که یک مشت شعر ترجمه را بخواند ؟ در جایی که وقتی حرف از مونتی می زنی ، وقتی حرف از بلیک می زنی ، وقتی دهان باز می کنی و میگویی الیوت همه می گویند (( ببین ! این از خود بیگانه ی حقیر چه فخری می فروشد با یک مشت اسم !!))به راستی ما در ادبیات مان کی افرادی چون الیوت و یا ییتس داشته ایم ؟ در ادبیاتی که حضور پررنگ آسمان شاعرانمان را از پرداخت به اطراف شان باز داشته ، کی مجالی بوده تا زمین بارور را بشناسیم ؟ کی توانستیم هم صدایی و دیالوگ را تجربه کنیم ؟ در صورتی که آن عارفان جامه چاک تنها گفتند (( خموش !)) به نظر تنها گفته اند بتمرگ و خفه شو و پرسشی نکن .چون من هم نمی دانم . تنها رسم بر این است که من هرچه می گویم را گوش کنی و لال بگیری همین !و ما هم حسام الدین وار تنها مشق نوشتیم و و هنوزا هنوز هم در حال مشق هستیم . البته ای کاش باز مولوی ای بود که ما در محضر اش مشق بنویسیم ...حالا در هر شهرستانی خداوندانی هستند که نمی شود بهشان گفت بالای چشمتان ابروی جناب شیخ ! شیخ ابرو در هم می پیچد و دهان به طعن می گشاید که :((اصلن شما کیی هستید که می خواهید با من مباحثه کنید ؟ یک وقت کم می آورید و آبرویتان می رود ها ... شما انگشت کوچک فلان کس هم نمی شوید ...)) این جاست که به نظر شغال لنگ  می شود مدافع شیر. چرا که این ها یادگرفته اند که ته مانده خوری کنند ... من این ها را در ردیف کریم شیره ای و امثال آن قرار می دهم . و یا شاید برخی را در ردیف آبلموف  .  

در کل باید بگویم که روزهای بدی است . و شاید هیچ وقت تا به این حد بد نبوده است .   

***  

در گیلان ، بر خلاف این جا که قضیه گویا بالکل منتفی است ، یک روندی شکل گرفته که من به آن (( پروسه ی کتاب سازی می گویم )) .افرادی را می شناسم ( و شما هم می شناسید حتمن ) که سالی یک کتاب منتشر می کنند . به نظر باید گفت که اینها کنترات شعر گرفته اند . برخی هم ابلهانه به طبل تاییدشان می کوبند . اگر بی ادبی نباشد باید بگویم (( این ها با خر ِ اخوش چه فرقی دارند ؟)) وقتی هر ننه قمری هرچه می نویسد شاهکار از آب در می اید بس یک هو بگویند که در عصر طلایی ادب فارسی زندگی می کنیم و خود خبر نداریم . وقتی هر ژیگولتی چیزی می خواند همه هلهله کنان که : دست مریزاد استاد ! این کارتان ماندگار خواهد بود ! مرابه جهان دیگری برد که کیف کردم .

 در فیس بوک یکی شعر بسیار رکیکی نوشته بود و جالب اینجاست که افراد بسیاری همان شعر را ستوده بودند .و جالب تر از همه این که یک خانم شاعر که نامش محفوظ خواهد بود در کامنتی نوشته بود : (( آفرین اول صبح حالم را جا آوردی ! )) از آن شعر دو مصرع اش را به یاد دارم ، شعر اینطور شروع می شد : (( جنده ی قدیس ! ... دهانه ی محبل ات را تا ( از یاد برده ام ) ... باز کن ...)) و همان طور تا آخر . خب معلوم است که این شعر آن خانم را به چه جهانی برده بود . و البته آن خانم هم کم پرستیژ و اسمی ندارد متاسفانه !

در خصوص  کتاب سازی گفتم.به نظر عدم تعهد بنگاه های نشر به آن چه منتشر می کنند یکی از دلایل اصلی این  پدیده است .آقا می گوید : من ناشرم و کارم همین است . به این ترتیب باید گفت که اقا هیچ مسعولیتی در قبال فرهنگ ندارد . بس همان طور که آقا ناشر است پس ((فریدون عمواغلی  )) بقال سر کوچه هم می تواند ناشر باشد . یک طرف ترازو اشعار شاعر شوریده را به وزن کاغذ می گذارد و یک طرف  ترازوی تومن را . این همان جایی است که فرهنگ به ضد فرهنگ بدل می شود  و تعهد به لاابالی گری فرهنگی . و خزیدن در لاک ِ لاکژری ِ فرهنگ که تنها جلد مصور کتاب است که زیبا است و در درون  تراوشات ذهنی بیمارگونه را حمل می کند . اما در این هیاهو ، که اوصولن وقتی تاس ِ حمام گم می شود رخ می دهد و ما فکر می کنم در مرحله ی گم شدن ِ این شی ء با ارزشیم ، ادبیات گیلکی آرام و با احترام به پیشداشته هایش در حال حرکت است . مثل برخی سایر زبان ها نیست که فارسی را طرد و ضم می کنند و یا اصلن برایشان اهمیتی ندارد که مثل من گیلک زبان و یا فارس زبان  شعرشان را می فهمم یا نه  . گیلکی با این که اقلیم کوچکی را در بر می گیرد توانسته با احترام متقابل به خواننده غیر گیلک زبان خود را بشناساند . آن هم با انتشار کتاب هایی که اصولن با ترجمه ی فارسی همراه هستند .یک تعاملی برقرار کند و در این گفتمان که خواننده ی غیر گیلک که در اولین مواجهه اصولن ترجمه ی آن را خواهد خواند ، کمی  نسبت به این زبان و هویت اش  کنجکاو شود .

به نظر گیلکی نویس ها درست تر عمل می کنند . هنوز اخلاقیاتی را در مناسباتشان رعایت می کنند . هنوز شاعران گیلک زبان خودشانند و چند چهره و نام ندارند . این همه ی ان چیزی است که مرا به زبان اجدادی نزدیک تر و نزدیک تر می کند .حس صداقت و اعتماد.

کلمه ی اعتماد را کمی با تردید نوشتم . نمی خواهم به معنای عدم استقلال تلقی شود . این اعتماد یک نوع همبستگی است . به نظر آنها که هنوز از خود استقلال ندارند و هنوزا هنوز خود را شاگرد فلان و بهمان کس می دانند در مرحله شفیره گی به سر می برند . هر چند احترام به استاد و پیش کسوت چیزی است که از بن جان به آن معتقدم . اما به این عقیده ام که باید در یک جایی مستقل شد . اصلن این لوطی و نوچه بازی چه مفهومی دارد ...امثال این لوطی ها و نوچه ها را بارها در رشت و جاهای دیگر دیده ایم و خوشا به حال تو که در فرنگ به سر می بری و نمی بینی اما مارا ((بار داده اند تا ببینیم  )) ...

کتابی از رحیم چراغی به دستم رسید . همان راهی را رفته که آریاپاد در (( اویتا من ))  و بعد در مجموعه ی ناموفق ِ غزل های فارسی اش رفته . کتاب ِ رحیم چراغی  علارغم ِ مقدمه ی اندیشه ورانه اش ناامیدم کرد . به نظر رحیم چراغی اگر مقدمه اش را تبدیل به کتابی می کرد بسیار موجه تر و کارساز تر بود تا بخواهد شعری پس ِ آن ارئه دهد . اگرچه روحیه ی شعری چراغی را در دفتر های پیشین اش بسیار ستایش می کنم و از نوع نگاه اش به هستی همیشه لذت برده ام اما فکر می کنم نمی توان با فلسفه شعر نوشت . و اصلن شعر را جای مناسبی برای این قبیل مانورها نمی دانم . این قبیل مانور ها جریان ِ جان سالم به در برده ی شعر گیلکی را مختل می کند . و به نظر خود رحیم چراغی باید خود این را به خوبی بداند که در جایی که هژمونی ِ فرهنگی و اجتماعی زبانی چون فارسی بر سر زبانی لطیف و مینیاتوری چون گیلکی سنگینی می کند ، چنین آثاری که نوعی پیچیدگی در مفهوم و نه در زبان و یا شم ِ آرکاییک آن دارند چه کارکردهایی می تواند داشته باشد ؟

در خصوص شعر من هم همینطور . یک نوع پیچیدگی در زبان هست . این پیچیدگی برای من سد سکندر نیست اما کمی آرامم می کند . مفهوم ابدا پیچیده نیست . چرا که به اعصار سفر می کنم و چون همیشه  با اساتیر چای می خورم .نانوشته هایی را می نویسم و همه چیز تمام می شود . چرا که فکر می کنم این ها همه برگ به برگ تاریخ کمتر نوشته شده ی ما را نشان می دهد . سلحشوران ِ خون آلودی که تن بیجان ِ شان را بر دست حمل می کنیم . و این گونه خود را امتداد می دهیم . و تا به حال رسیده ایم . گاهی ما را بریده اند . و ما چون تاکی به راه خود رفته ایم . راهی دشوار و پیچ در پیچ .و راهی که در نگاه دیگران راهی عجیب بوده است . چرا که بیشینه ی درختان رویشی یک سان به با لا دارند اما ما دیگر گونه ، در ارتباط با زمین و سایر عوامل دخیل در شناخت اطرافمان به آسمان می نگریم . و گاه می توان در شبی مهتابی شاخه ای سر بر کشیده از سر ِ دیواری را دید که به سوی نور ماه شعله می کشد .   

                                                                                      قربانت حسین  

درسوگ رفیقم "اباذر"

او ... آ
او ... آ
بوخوس
اب کناره اب کاکاین ِدس برار
"سل ِکول ِتوسه داره"همساده

او ... آ
او ... آ
پابسرا کون
پابوز گیره کا

اسا
بی عصا

           وئر بزن

غازیان ِ کؤرپی یا

کاس ِ اب ِ گومه گومه کنار

                     بی نیش

سل تی تی    ساج ِکولکه یا
شانه بزن

شانه بزن
گوزگا لیکا.
اب کنارِ اب کاکاین ِدس برار...اؤ- آ
هیجدهم فوریه دوهزارو دوازده-رودن کیرشن.المان

برگردان بفارسی
او ... آ
او ... آ
بخواب/یار قدیمی چلچله های بندر ابکنار
همسایه" توسکای کنار مرداب"
او ... آ
او ... آ
ردشو از روی /خرچنگ

اکنون
بی عصا/ عبور کن ازپل غازیان/کنار گمگمه ی ابهای زلال/بنشین
کلاف گیسوی نیلوفران ابی را/شانه بزن

خزه ها را
شانه بزن.

شعر گیلکی

بی یا

تی پیرانا

برانده باد ِدوش تاود

علف ِتازه دارشا دوکون

تی پاماله

کوچان ِسنگ ِبست ِسر

کن تاسایه

.وشتا دره

برگردان بفارسی

بیا

پیراهنت را

روی شانه های باد برهنه

بیاویز

شبنم تازه علف را بپوش

جاپایت

روی سنگفرش کوچه ها

زمان درازی است

(که)

در رقصند

خاطران ابچین

.نشتا به

اسا کی پاییز

کلاچانا سرادا

خیابانا توکا گیرن

برگردان

می ترسم

زرورق خاطراتم

مچاله شود

اینک که پائیز

کلاغ ها را  ول کرده است

تا خیابان را به منقار گیرند

چبنی کون

پاچوکو نیشینه

خاکا اورشینه

تی ناما دوخانه.

      2

گومارکله پوشت

جوخوفته ناره

راسرا گرده

کورم کلاچم کونه.

خط و فاصله

مسعود پورهادی

من حضور «یوزپلنگان جوان» در صحنه‌ی زبان و ادبیات گیلکی را برای پر باری و نتیجه‌بخش بودن بحث‌های ادامه نیافته توسط هم‌نسلان من که به میان‌سالی و پیری رسیده‌اند، مفید و موثر و جاندارتر می‌دانم. خوشحالم از علاقه‌ی مشترکی که مرزهای سن و سالی را پشت سر می‌گذارد و برابر با هم، دوباره با هم شخم میزنیم زمین ِهفتاجانا.
سابقه نوشتاری ما گیلک هابه دوران بیداری جنبش مشروطیت می‌رسد، – غیر از یک نمونه «دیوان پیشر شرفشاه» – یعنی در حدود صد سال اخیر است که ما برخی از پدیدآورده‌های خود را ثبت کرده ایم، که عمدتا در حوزه شعر و ادبیات داستانی و نمایشی است.
خط ثبت این آثار، خط رایج در زبان فارسی است، با همه نارسایی که این خط دارد؛ از فاصله گفتار تا نوشتار، از واگذاری مفهوم به شم زبانی خواننده و…

در مورد نارسایی این خط به اندازه کافی مطلب وجود دارد، که نیاز به تکرار آن در این‌جا نباشد ( غلط ننویسیم: استاد نجفی، غلط بنویسیم: دکتر باطنی و… )
در ارتباط با اصلاح این خط جهت سازگاری بیشتر با گفتار گیلکی در طی چند دهه گذشته تلاش‌هایی انجام گرفت و برخی از این پیشنهادات اصلاحی که عبارتند از تعبیه اشکال ۷ و ۸ در بالا و پایین خط در شیوه‌ی نگارشی مجله‌ی گیله‌وا و نوشتار برخی از شاعران و نویسندگان گیلکی به کار گرفته می‌شود. با وجود این مشکل تفاوت گفتار و نوشتار همچنان به قوت خود باقی است، به همین خاطر آقای جعفر بخش‌زاد محمودی در کتاب «زبان گیلکی» برخی دیگر از اشکال را پیشنهاد کرده‌اند که به کارگیری آن یک کار آموزشی سفت و سخت خواهد بود که خیلی‌ها را در آغاز راه وادار به بالا بردن دست‌ها می‌کند.
تازه این همه ۷ و ۸ و اشکال دیگر در بالا و پایین خط زمینه، خط را زشت و زیبایی شکلی آن را مخدوش می‌کند.
اگر قرار است این خط اصلاح شود هنوز باید برای بسیاری از آواها و تغییرات آوایی اشکال دیگری پیدا کرد که دیگر خواندن یک متن با حدس و گمان همراه نباشد و به چند بار خواندن مطلب منجر نگردد، مثلا «گلویم را گرفت» را اگر قرار باشد به گیلکی بنویسیم، چگونه باید بنویسیم که همان‌گونه که می‌گوییم خوانده شود، «می‌گولی بیگیفت» یا «می‌گولیء بیگیفت» یعنی یک علامت ۸ در پایین آخرین حرف بگذاریم یا در امتداد نوشته پس از آخرین حرف یک علامت /ء/ که علامت همزه در زبان فارسی است آورده شود، (معادل آوا نوشت لاتین آن /e/ است) ولی همین علامت در مواردی بالای حرف می‌رود به منظور بیان آوایی دیگر، مثلا در: تی مؤ دِود = مویت را ببند (برای آوای /o/) بالای حرف “و” می نشنید.
«مو» در بیان فاعلی با آوای /u/ لاتین نمایش داده می‌شود، خوب حالا اگر بخواهیم “رفتن” را به گیلکی بنویسیم، چگونه باید بنویسیم: شؤن، شئون، شواون، شون، شئن.
نشانه‌ی حرف «و» در”شؤن”  معادل /o/ کشیده šo:n  لاتین است. حرف «و» درگیلکی  برای هفت آوا با افزوده هایی در بالا و پایین و یا بدون افزوده به کار می‌ رود:
برای بیان /v/ نیویره = وگرنه.
برای بیان /u/ سوج = درد، سوز.
برای بیان /o/ کول = شانه، کتف.
برای بیان /w/ او = آب (شرق گیلان).
برای بیان /u:/ بود = رونق، فراوانی.
برای بیان /o:/ آمون = آمدن.
برای بیان /u:/ دوَُ = دود ( در گویش برخی از مناطق شرقی گیلان )
ویا حرف “ی” برای بیان
/i/ سیوا=جدا
/y/ جیگا=جا،رختخواب
/ey/ ری= پسر یچه

و این ماجرا همین طور ادامه خواهد داشت و ما مدام باید در فکر ابداع شکلی برای بیان تفاوت آوایی در گویش‌ها و لهجه‌های گیلکی باشیم.
همه‌ی این تغییرات را باید آموزش داد، تمرین کرد و برای کار با اینترنت برایشان معادل مناسب ساخت و غیره و ذلک…
این راه دراز را شاید یک چند عاشق بروند، ولی مخاطبان متن‌های من و شما خواهند رفت؟
به همین خاطر من فکر می‌کنم به تغییر خط می‌توان تن داد و از تناقضی که خط عربی-فارسی، زبان فارسی و ما را بدان دچار کرده است، نجات یافت و فاصله‌ی گفتار، نوشتار و خواندار را به صفر رساند.
آوانوشت لاتین که در متن‌های زبان شناسی و نوشتارهای مربوط به فرهنگ عامه به کار می‌رود، مناسب ترین نشانه برای نوشتن متن گیلکی است. همه‌ی آن چیزی که هر گیلک با هر گویش و لهجه ای که مد نظر دارد و می‌گوید را می‌توان همانگونه ثبت کرد و بدون هیچ کم و کاستی آن را خواند.
ما که آن گنجینه‌ی عظیم زبان فارسی پشت سرمان نیست که نگران محروم شدن از دست یافتن به آنها شویم، سروته تمام آن چیزهایی که در این یک صد سال نوشتیم به هزار صفحه هم نمی‌رسد، می‌شود همه‌ی آنها را در یک فرصت کوتاه برگرداند و گفتار، نوشتار و خواندار را در راستای سازگاری هم قرار داد و مرارت خواندن متن گیلکی را برای همیشه حل کرد و حوزه نفوذ جدیدی را هم برایش امکان پذیر کرد و آن را در اینترنت گذاشت و در مدارس و دانشگاه تدریس کرد.شاید دراغاز به لحاظ عادت ها مشکل به نظر اید وعده ای به بهانه این که مخاطب عام را پس می زند دربرابرش بایستند،ولی واقعا” متن گیلکی مخاطب عام دارد؟ مخاطب عامی که به سراغ متن گیلکی می رود آیا بدون متن میانجی(مثلن  برگردان بفارسی) قادر به درک متن خواهد بود؟اگر هست پس این همه گلایه وشکایت از مشکل بودن خوانش متن گیلکی برای چیست؟.من فکر میکنم هر پیشنهادی دراین حوزه باید معطوف به آینده باشد.تداوم آفرنیش به زبان گبلکی در گرو جذاب کردن آن برای «یوزپلنگان جوانی است» که آغاز به دویدن کرده‌اند، پس:
خانم‌ها و آقایان!
پیشنهاد می‌کنم برای پایان دادن به مرارت اصلاح خط ساختارشکنانه به سراغ آوانوشت لاتینی برویم و جهت نوشتن را از چپ به راست تغییر بدهیم.
آوانوشت لاتینی تمام پیچیدگی‌های گویشی ما را پاسخ می‌گوید و مینیاتور لهجه‌ها را بدون کم و کاست ثبت می‌کند.قبل از انکه این خط تخت ما را در نوعی از نوشتار گویشی «پاخت» کند، آن را ثبت کنیم.
ما در دهکده جهانی حرف برای گفتن داریم.

Nivisəm “Xâk”
hizâr-hizâr
qorân xâne
pərâčine

می‌نویسم خاک
هزار هزار
پروانه
به پرواز در می‌آید.

مسعود پورهادی، ۳۰ بهمن ۱۳۸۰
آلمان/ کلن

جدول پیوست: الفبای آوانگار پیشنهادی مسعود پورهادی

کورکی پیران ِپولکا

دونوسه.

لوس شده است/ باد /به دگمه ی پیراهن دختر/پیله کرده است.

رخشینا گیرده

مرا

چی چی لاسان

باد ِراسر نیشینن

تامتولا زه.

ادایم را در می اورند/ سنجاقک ها / درمسیر باد می نشینند/ خاموش.

نانم

چی کودان دره ده

سنجاقان

کی

اوشانان ِائو

ائو

کوگایا

کولا گیفته داره.

نمی دانم / به چه کاری مشغولند /سنجاق ها

که /هلهله ی اجنه ها/ ابادی را /برشانه هایشان حمل می کند